Eğim Yüzdesi ve Açısı
Düşey fark ve yatay mesafeden eğim yüzdesini ve eğim açısını bulun.
Yatay mesafe, eğimli yüzeyin uzunluğu değildir. Bu hesap geometri içindir; rampa veya yol uygunluğu belgesi değildir.
Ne işe yarar?
Eğim yüzdesi düşey değişimin yatay ilerlemeye oranını anlatır; açı ise aynı eğimi derece cinsinden ifade eder. Bu iki ölçü aynı sayısal değere sahip değildir. Araç bir çizgi, arazi kesiti veya geometrik yüzey için düşey fark ve yatay mesafe ilişkisini incelemek amacıyla kullanılabilir. Uzunluk girişlerini aynı birimde ölçmek sonucun doğru ölçeklenmesi için önemlidir.
Nasıl hesaplanır?
Düşey farkın yatay mesafeye oranı 100 ile çarpılarak yüzde bulunur. Aynı oranın arktanjantı dereceye çevrilir. Yatay mesafe arttıkça aynı yükselişin yüzde eğimi küçülür. Düşey fark negatif olduğunda seçtiğiniz ilerleme yönünde iniş gösterilir. Sonuç yalnız geometrik ölçüdür; ulaşılabilirlik, yol veya yapı projesi için izin verilen sınırları belirlemez.
Formül
- Eğim (%) = düşey fark / yatay mesafe × 100
- Açı = arctan(düşey fark / yatay mesafe)
- Düşey farkı 1 m, yatay mesafeyi 10 m girin.
- 1/10 × 100 = %10 eğim bulunur.
- Aynı oran için arctan(0,1) yaklaşık 5,7106° açı verir.
1 m yükseliş ve 10 m yatay mesafe için eğim %10, açı yaklaşık 5,7106° olur.
Dikkat edilmesi gerekenler
- Eğimli kenar uzunluğunu yatay mesafe yerine kullanmayın.
- Yüzde 100’ün 45 dereceye karşılık gelmesi, yüzde ile derecenin aynı ölçek olmadığını gösterir.
Hangi durumlarda kullanılır?
- Rampa, garaj girişi veya engelli erişim yolu planlarken eğimin uygunluğunu kontrol etmek.
- Yürüyüş ve bisiklet rotalarındaki yokuşların zorluğunu değerlendirmek.
- Çatı, teras veya drenaj kanalında suyun akışı için gereken eğimi hesaplamak.
Sonucu nasıl yorumlamalı?
Eğim yüzdesi, düşey farkın yatay mesafeye oranının 100 ile çarpımıdır. %100 eğim 45°’ye karşılık gelir, 90° değildir. Yüzde ve açı doğrusal ilişkili olmadığından küçük açılarda yaklaşık eşit artış gösterirken büyük açılarda yüzde hızla yükselir.
İçerik güncellemesi: 26.10.2026
Sık Sorulan Sorular
Yüzde 100 eğim 90 derece mi?
Hayır; düşey ve yatay eşit olduğunda %100 eğim 45°’dir.
İniş nasıl girilir?
Düşey farkı negatif yazın; yüzde ve açı negatif gösterilir.
Yatay mesafe sıfır olabilir mi?
Hayır; dik doğrultu bu oransal modelde desteklenmez.
Yol tabelasındaki %10 ne anlama gelir?
100 metre yatay mesafede 10 metre yükselme veya alçalma olduğunu gösterir; yaklaşık 5,7°’lik bir eğimdir.
Eğik uzunluk ile yatay mesafe aynı mı?
Hayır. Yatay mesafe haritadaki izdüşümdür; yol boyunca ölçülen eğik uzunluk biraz daha fazladır. Küçük eğimlerde fark ihmal edilebilir.